Filosofie

21e Eeuw

Atheïsme …

Atheïsme is in strikte zin de afwezigheid van geloof in goden. In de filosofie betekent het, het niet aanvaarden van geloof. De Griekse herkomst van het woord ‘atheïsme’ is, – a- (zonder) en theos (god).

BOEDDHISME … is hele oude – veel ouder dan de -mono-theïstische -, humane levensbeschouwing, die naast de ratio ook mediatie als bron van inzicht benut. Het is gericht op een onbevreesde houding tegenover het bestaan en een humane relatie met de wereld. Wat mij betreft ook een deel van de Atheïstische toekomst …

20e

Popper 1902 – 1994 – Stap voor stap, leren door ‘trial & error’

19e

Nietzsche 1844 -1900 – Amor fati.

Ik wil steeds meer leren, om het noodzakelijke van de dingen als het mooie te zien: – zo zal ik één van hen zijn die de dingen mooi maken. Amor fati: dat is van nu af aan mijn liefde! Ik wil geen oorlog tegen het lelijke voeren. Ik wil niet beschuldigen, ik wil niet eens de aanklagers aanklagen. Wegkijken is mijn enige ontkenning! En, alles in alles en grootte; ik wil eens alleen maar een ja-zegger zijn.

© Saskia Pfaeltzer

Schopenhauer 1788 – 1860 – Filosofie los van religie

Arthur Schopenhauer was een van de eerste denkers die fel ageerden tegen vivisectie. Hij bekritiseerde de opvatting van Spinoza dat dieren gebruikt moeten worden enkel als middelen ter bevrediging van de mens. In 1841 prees hij de oprichting van de dierenbescherming – SPCA – in Londen en de Vereniging van Dierenvrienden in Philadelphia. De veronderstelling dat de dieren geen rechten hebben en de illusie dat onze behandeling van dieren geen morele betekenis heeft, is een schandalig voorbeeld van de menselijke grof- en barbaarsheid. Universeel mededogen is de enige garantie van moraliteit.

© Saskia Pfaeltzer © Saskia Pfaeltzer

18e

Kant 1724 – 1804 – Bevrijding uit vooroordelen en bijgeloof – Sapere Aude – Heb de moed je van je eigen verstand te bedienen!

Diderot 1713 – 1784 – Frans schrijver, filosoof en kunstcriticus. Diderot was een prominente persoonlijkheid in wat als de Verlichting bekend zou worden. Samen met Baruch Spinoza en Pierre Bayle wordt Diderot gezien als de belangrijkste filosoof van de radicale verlichting.

17e

Spinoza 1632 – 1677 – Uiterst moedige, radicale Nederlandse denker – ‘Vader’ van de Verlichting – werd om zijn denkbeelden verbannen uit de Joodse gemeenschap van Amsterdam Spinoza is de bekendste filosoof uit de Nederlandse geschiedenis. Hij stond voor de scheiding tussen kerk en staat, tussen theologie en filosofie en stond pal voor vrijheid van meningsuiting. Spinoza wordt gezien als de hoofdpersoon, het begin van de Verlichting en de opkomst van de natuurwetenschappen: ‘elke religie, of het nu katholicisme, protestantisme, islam of jodendom is, ontneemt ons het zich op religieuze kernwaarheden’.

© Saskia Pfaeltzer © Saskia Pfaeltzer

Descartes 1596 – 1650 – Ik denk, dus ik benDescartes was a Fransman, filosoof, wiskundige en wetenschapper. Hij wordt ook wel gezien als de vader van de moderne westerse filosofie: het rationalisme, het individualisme, de secularisering – de oorsprong is te vinden in de filosofie van Descartes. Descartes woonde ongeveer 20 jaar in de toenmalige Republiek, na een tijdje onder van Nassau – Prins van Oranje en Stadhouder -te hebben gediend.

16e

Erasmus 1469 – 1536 – Nederlandse denker – wegbereider reformatie – humnanist – stelde rede boven dogmatische spitsvondigheden – werd als ketter beschouwd

© Saskia Pfaeltzer

Voor de 1e

Aristoteles 484 – 322 Leerling van Plato, leraar van Alexander ‘de Grote’

Plato 428 – 347 Leerling van Socrates

Socrates 469 – 399 De debater

Thales van Millete 652 – 545 Van mythe naar rede; voorspelde als eertse een zonsverduistering – hij wist wat de god Helios ging doen! –